Kemalat

Sayfa metni

K C M A I. Â r Cenab-ı Hakk'ın isimlerinden biri de "el-Vedûd", has kul­ larını rahmet ve rızasına erdiren, sevilmeye ve dostluğu ka­ zanılmaya lâyık olan biricik sevgilidir. Evladını, evini, malmı-mülkünü kişinin sevmesi fıtrîdir. Cenab-ı Hakk'ı sevmesi ise zikir ve muhakemeye bağlıdır. Sevdiği bütün maddi değerler, Halik'ını tefekkür, asıl sevil­ mesi gerekenin Rabb-i Zü'l-Celâl olduğunu bildirir. İnsan, bu idrakten sonra Allah'ı daha ziyâde sevmeye başlar, O'nu ta­ nıdıkça sever.29 Allah'a Ulaşmak İçin Bir Merdivendir Aşk Aşktan murat Allah (c.c)'a vuslattır. Hevâ ve hevesine ka­ pılan şair ve edipler lyş-ü işretten, mey-ü meyhaneden, pir-i muğandan, saki ve sâğardan hep dünyanın geçici zevklerini anlamışlardır. Halbuki gönül ehli aşıklarca mey'den maksat; gam ve kas- vet-i dünyeviyyeden eser bırakmayan muhabbetullahdır. Meyhane; ibadethane, pir-i muğan; mürşid-i kâmil, sâki ise müridanın kalbine biiznillahi Teâlâ Allah'ın feyzini sunan hulefa, lyş-u işretleri, zikrullah'tan hasıl olan zevkdir.30 Mevlânâ Câmi (k.s): "Mecazi de olsa aşk ve sevgiden yüz çevirme, zira o İlâhi aşka ulaşmak için bir vasıtadır." der. Arap dilinde: "Mecaz hakikatin köprüsüdür." denilmiştir.31 İbnü-1 Cevzî, îbn Teymiyye ve İbn Kayyim gibi âlimler aş­ kın ister beşeri, isterse İlâhi olsun şer'i ölçüleri aşmaması ge­ rektiğini ifade etmişlerdir. Ebu Ali Rûzbâri (k.s): "Muhabbet emredilene uymaktır." İbn Atâ: "Mehabbet, kalblere dikilen fidanlardır. Aklın ölçü­ sünde meyveler verir. Aşk, âşıkın kabiliyet ve istidadı nisbe- tinde semere (meyve) verir. Aşk, fidan, akıl bu fidanın dikil­ diği topraktır." buyurmuşlardır. 66