Sayfa metni
428 / Bakara Sûresi Tefsiri rûh, bir tarafda âlem-i halkdan olan zulmânî nefs vardır. Ruh ve nefs dâima kendi alemlerine meylederler. Ruhun gayesi, âlemlerin Rabbi olan Allah’a komşu olup ona yaklaşmaktır. Nefsin gayesi «Esfel-i sâfilin» ve Haktan uzaklaşmaktır. Efendimiz -sallallahu aleyhi ve sellem- de Rabbu’l-âlemin’in komşuluğuna lâyık olsunlar diye, nefisleri çirkin vasıflarının, zulmetlerinden tezkiye etmek için gönderilmiştir. Nefsin tezkiyesi çirkin vasıfla rının zulmetini gizlemekte ve rûhun ahlâk nurlarını O’nun üzerine göndererek nefsi bu nurlarla süslemekle olur. İşte Allah yanında evliyânın makamı budur. Allah, kendi dostlarını küfür karanlıklarından îmân aydınlığına çıkarır. Şeytan ise kendi dostları, Allah düşmanlarını, rûhânî nur dan çıkarıp, nefsânî küfür karanlıklarına sürükler. Âyet, tasavvuf? açıdan tahkik edilecek olursa manâsı şöyledir: « (üLÎii J U Ijii ¿1 » «Nefislerinizdekini izhâr ederseniz.» yâni zâhirde şeriata muhalefet, bâtında tabi ata muvafakatle, nefsânî vasıfların karanlıklarına emânet edilmiş şeyleri izhâr ederseniz, « iyiJ ji» veya şeriata muvafakat ve tabiata muha lefette tarîkatın tasarruflarını gizlerseniz, « ¿il 4; ^liJ » Allah sizi, rûhun nurları ve ahlâkını kabul ettiği için nefis temizliğiyle veya nefsin zulumât ve ahlâkını kabul ettiğinden dolayı rûh pisliğiyle hesaba çekecektir. « ¿Îîî ¿¿J jiks» Allah, dilediklerini bağışlar: yâni Allah, dilediği kimselerin nefsini rûhun nurları, rûhunu da