El murakabe filluga murakebenin lügat manası gurbiyetün Min mana-l hıfs ve ye gurbiyetün O bir yakınlıktır Min mana el hifzu vel intizar. O gözlemektir. Korumak ve muhafaza olmaktır. Bütün hallerinde Rabbi zülcelal'imizin kulun davranışlarına her türlü tavrına muttali olduğunu gördüğünü, bildiğini, duyduğunu bu bilişinin her an üzerimizde devamlı olmasıdır. Kul, bilecek ki Rabbi Zülcelal'imiz benim her halime vakıftır. Vegil, Her adımda, her nefeste Allahu Zülcelal şüphesiz benim davranışlarımı kontrol etmektedir. Bilmektedir. Görmektedir düşüncesini gönül alemimizde muhafaza etmek iç alemimizi bu şekilde gözetleyip kontrol altında tutmaktır.
Yine ifade edildiğine göre Hak Teala Hazretlerinin azamet-i ilahiyesinin üzerimizde mevcut olduğunu, onun azamet-i ilahiyesinin bizde meydana getirmiş olduğu duygu ile kalbimizin de, azalarımızın da, her türlü davranışımızın da bu duygu ve düşünce içerisinde olmasıdır. Cenabı hakk'ın azametini, yüceliğini her türlü hareketimizde ve bütün vücut azalarımızdanı koruyup muhafaza etmektir. Innallahe tena aleyküm rakibe. Şüphesiz Cenabı Hak sizin üzerinizde bir gözetleyicidir. Ve gala aleyhüssalatü vesselam I cibril ile lemma se elehu anil ihsen. Aleyhüssalatü vesselam efendimiz. Cebrail aleyhisselam ona ihsanı sual ettiğinde buyurdular ki Cebrail aleyhisselam ihsan. Nedir Ya Muhammed dediğinde sallallahu teala aleyhi ve sellem, aleyhüssalat ve selam efendimiz buyurdular. Rabbi zülcelalimizi görüyor gibi ibadet etmektir. Eğer siz onu göremezseniz, şüphesiz Mevla-yı Zülcelal sizi görmektedir.
Fe gavluhu feillem tekun tera feinnehu yerate. Siz onu görmez iseniz de Cenabı Hak sizi görmektedir. Işaretün ila haletil murakabe. Bu murakabeye işarettir. Ve alem ennel murakabete aslı külli hayrın murakabe bütün hayrın temelidir. Kendi şahsında insanın Rabbimiz beni görüyor, gözetliyor düşüncesi isyana gitmekten insanı muhafaza eder. Ayağının uygunsuz yerlere yürümesinden elinin haksız bir davranışa soyunmasından, gözünün yasaklanan Allah'ımızın celle celalühu yasakladığı yerlere bakmaktan, kulağın uygunsuz sözleri duymasından, kalbin hayırsız düşüncelerle dolmasından, beynin yüce kudreti düşüneceğimiz yerde, fena arzu ve istekler içerisinde olmasından muhafaza eder. İnsanın şahsı için en büyük koruyucu muhafaza olmamıza vesile olan bir makamdır. Bir haldir. Bir güzelliktir. Bir nimeti ilahiyedir.
Her hayrın temeli olması hasebiyle aile hayatında geçimsizliğe mani olan en güzel bir etkendir. İnsanlar arası münasebette sulhu teminde en güzel yoldur. Ticarette haksızlığa gitmemekte yine insanı muhafaza eden çok güzel bir haslettir vesaire bu murakabe hali gerçekleşmez bu murakabe hali gerçekleşmez ta ki kişi geçmişte olan hallerini hesaba çekmeden ve vakitlerini de hayırda geçirmeden günlük bir muhasebe yerine göre gün içerisinde üç defa sabaha erdiğimizde geceyi nasıl geçirdiğimize ait kendimizi sorgulamak öğleyin sabahtan öğleye kadar geçirdiğimiz vakti yatmadan önce de ondan evvelki vaktimizin hayırda mı şerde mi ne halde geçtiğinin muhasebesini yapmadan murakabe hali zuhur etmez. Başta halimizin güzelleşmesi icap eder. Çünkü temiz olmayan bir kaba yemek konmaz. Temiz olmayan bir bardağa meşrubat da konmaz. Kalp temiz olmadıkça içine ilahi aşk doğmaz.
