Değerli dinleyicilerimiz, Musahabe serimize ikinci ciltle inşallah müminler arasını ıslah konusuyla devam ediyoruz. Allahutaala buyuruyor ki Müminler ancak kardeştirler. Kardeşlerinizin arasını ıslah edin ve Allahutaala tarafından merhamet olunmaklığınız için Allah'ın emrine muhalefetten korkun. Yani bir umum müminler liva-yı tevhid altında içtima ettiklerinden bir ana ve babadan doğmuş kardeş gibidir. Hal böyle olunca kardeşleriniz arasında münazaa ve ihtilafı izale ile ıslah edin demektir. Lisanınızla kendi nefsinizi tan etmeyin ve bazınız bazınızı ayıplamayın ve bazınız bazınızı sevmediği, zemmini işar eden lakapla çağırmayın. Bir müminin imanından sonra o müminin fıskını iş'ar eden isim ne fena şeydir. Eğer bir kimseye tan eder veya fena isimle seslenirse derhal tövbeye musarat etmek lazımdır.
Yani ey müminler birbirinizi ayıplayacak kusur işlemekle gayrın tanına sebep olan kimse aynen kendi nefsine tan etmiş gibi olur. Çünkü bilcümle müminler uhuvvet-i İslamiye icabı şahsı vahit mesabesinde yani tek vücut mesabesinde olduklarından bir mümine tan yani kusur kabahat isnadı cümle ehli imana tan gibi olacağına işaret için Vacib Teala Hazretleri kendi nefsinizi tan etmeyin, buyurmuştur. Ey müminler, çok kere zandan içtinab edin. Zira zannın bazısı günahtır. İnsanların ayıplarından bahis etmeyin ki onların hallerinden Allah Teala'nın setretmiş olduğu şeyler örtülü kalsın. Sizin bazınız bazınızı gıybet etmesin. Sizden biriniz ölmüş kardeşinin etini yemeyi sever ve arzu eder mi? Elbette bunu gerek görürsünüz. Allah'tan korkun. Gıybeti irtikap etmeyin. Zira Allahutaala ihlas üzere vaki olan tevbeyi kabul edici ve sizin günahlarınızı affetmekle merhamet buyurucudur.
Ey müminler siz ebna'yı cinsinizin noksanını aramayın ve herkesin hatasından bahsetmeyin. Hususan birtakım asılsız müfteriyatı batıla ile bir kimsenin hukukuna tecavüz edecek şeylerle katiyen zannınıza ittiba ederek teftişe kalkışmayın. Gıybeti mucip olan başlıca sebepler şunlardır. Bir, gıybet ettiği kimsenin mesavi ahvalini söylemekle gayzını yani içindeki kinini teskin etmiş olur. İki, arkadaşlarının gıybet haline muvafakat ile iştirak etmiş olur. Üç, gıybet ettiği kimseyi takbih ile halkın nazarından düşürmek ister. Dört, gıybetini zikrettiği kimse ile kendini o fiilden teberri etmiş oluyor. Beş. Başkasının noksanını söylemekle kendi nefsinin fazlasını ispat etmiş oluyor. Altı. İnsanların o şahsa muhabbet ve ikram etmesine haseden onu gıybet ediyor. Yedi. Onunla eğlenmek murat ederek insanların gülmesini kastediyor. Sekiz. İstihkar ve istihza maksadıyla gıybet ediyor. Dokuz.
Gıybet ettiği kimsenin münker fiili yapmasıyla kendi nefsini beğenmiş oluyor. Ve on miskin kimsenin bu fiili beni gam ve kederlendirdi diyor. Halbuki kendini gıybete sevk etmiş oluyor. Gıybet hakkındaki Ayet-i Celile'nin sebebi nüzulü ashabdan iki zatın Selman-ı Farisi Radıyallahu Anh'ı gıybet etmeleridir. Şöyle ki bazı seferde Ashab-ı Kiram'dan iki zatın tamamını pişirmesi için Selman-ı Farisi radiyallahu anh'ı Resulullah sallallahu aleyhi ve sellem onlara hizmetçi verirdi. Bir gün uyku galebesiyle Selman-ı Farisi radiyallahu anh, yemeği hazır edememişti. O iki zat da onu Resulullah sallallahu aleyhi ve sellemin mutfağında fazla yiyecek varsa bir miktarını getirmek üzere gönderdiler. Selman-ı Farisi Radıyallahu Anh, Resulullah Sallallahu Aleyhi ve Sellem'in yiyeceğini hazırlamaya memur olan Usame Bin Zeyd radiyallahu Anh'a geldi.
