Sâlih İnsan Olmanın Şartları Kalemdar (Ks) Kıymetli kardeşlerim! Rabbimiz Kur’ân-ı Kerîm’inde buyuruyor: ‘Ey îmanla şerefyâb olan kullarım, îman rütbesini omzuna takan kullarım! Allah’tan korkun ve sâdıklarla berâber olun.’1 Allah’tan korkmanın ölçüsü, beyne’l-havfı ve’r-recâ, yâni, korku ile ümit arasında olmaktır. Bir tek kişi cehenneme girecek dense, acabâ o ben miyim diye düşüneceğiz. Çünkü günahlarımız çok. Bir tek kişi cennete girecek dense, inşâallah o ben olurum diye düşüneceğiz. Çünkü Allâh’ımızın rahmeti bol, O’ndan ümit kesilmez. Tasavvuf yoluna, tarîkat-ı âliyyeye, Allâh’ın sâlih kullarından olmak niyetiyle girilir. Yalnız, sâlihe lâzım olan şartlar var. Şart olmayınca meşrût olmaz. Abdest olmayınca namaz kılınmaz. Sâlih bir insan olmak için gerekli şartlar şunlardır: Birincisi, ‘devâm-ı vudû’: Devamlı abdestli bulunmak. Allah velîlerinden Bişr-i Hâfî çıplak ayakla dolaşırmış. “Niye yalın ayak geziyorsun?” demişler. “Rabbimiz: ‘O yeri ayağınızın altına döşeyen benim’2 buyuruyor. İnsanların döşekleri üzerine ayakkabı ile basamıyoruz, Allâh’ın (cc) döşeğine nasıl basarız?” diye cevap vermiş. Ve o Bağdat’ta yaşadığı müddetçe, hiçbir hayvan yere gübre yapmamış. Onun için abdestli olalım, huzurlu dolaşalım kardeşlerim, topraklarda nice şehitler yatıyor. Abdestten evvel taharet lâzım, temiz olmak lâzım. Üstâdımız Mahmud Sâmî Efendi (ks) Hazretleri, Kayseri ulemâsı içinde istibra (küçük abdestten sonra temizlenme) bahsini şöyle izah etti: “Bir bardağın suyunu boşalttıktan sonra ters çevirip bir kâğıt üzerine koysanız, birincide su sızar, ikide sızar, ancak üçüncüsünde kesilir. Onun için tuvaletten sonra hemen alelacele abdest almayalım. Gerekirse sabun kullanalım bezle kurulanalım.” Sâlihe lâzım olan şartların ikincisi: Hilâf-ı hakîkat söz söylememek. Sözüne aslâ yalan katmamalı. Üçüncüsü, gıybet etmemektir. Buyuruluyor ki hadîs-i şerifte: ‘Gıybet zinâdan daha şiddetlidir.’3 Dördüncüsü, namazı vaktinde edâ etmek. Amellerin en fazîletlileri üçtür: Kâfirlerle cihâd etmek. Ana-babaya ikrâm etmek, hizmet etmek; gönüllerini almak. Namazı vaktinde kılmak. Beşincisi, geçirilmiş namaz ve orucu kazâ etmek. Kazâ edilecek, ayrıca bir de tevbe edilecek. Namaz çok önemlidir. Rabbimiz Kur’ân’da seksen üç yerde, sarahaten yüzlerce âyette de namazı emrediyor. Üstâdımız ders verirken bir günlük kazâ namazı kılmayı, varsa kazâ ve kefaret orucunu tutmayı tavsiye buyururlardı. Şerîat temeldir. O sağlam atılmalı ki üzerine tarîkat binâsı inşâ edilebilsin. Altıncısı, mürşid-i kâmile teslim-i küllî ile teslîm olmak. Yıkayıcı elindeki ölü gibi. Ve her nefeste râbıta yapmak. Es’âd-ı Erbilî (ks) Hazretleri: “Benim evlatlarımın semtine şeytan yaklaşamaz. Çünkü kalbinde zikir var. Kalpte zikir olunca melekler şeytanları kovar” der. Âyet-i kerîme’de: ‘Allâh’ı ayakta, otururken ve yanınız üzerine yatarken zikredin. Yeryüzünde ve gökyüzündeki yaratılmışları tefekkür edin.’4 buyuruluyor. Letâifler (vücuttaki zikir merkezleri) çalıştırılırsa ayakta iken, otururken, yatarken onlar zikreder. Ayrıca yatağa abdestli yatıp, uyuyuncaya kadar ‘Allah, Allah’ diye zikredelim. Aksi hâlde uyku isrâf olur. Yedincisi, küçük-büyük bütün günahlardan sakınmak. Az nîmeti az sanma kimden geldi ona bak, Az günâhı az sanma kime karşı ona bak. Allâh’a karşı olunca, küçük günah da büyük gibi oluyor, onun için her günahtan sakınalım kardeşlerim. Sekizincisi, târif olunan zikir, fikir, ahd-i misâkı yerine getirmeye gayret eylemek. Bunlara gayret edelim de inşâallah Rabbimiz bizlerden râzı olsun. Hamdolsun âlemlerin Rabbi olan Allâh’a (cc). Dipnotlar: 1 Tevbe,9/119 2 Ra’d 13/2-4. 3 Münavi, Kenzü’l-Ummâl, 3: 589. 4 Nisâ, 4/103.
