Musahabe 6

Sayfa metni

Zikrin Lüzumu / 165 “Bütün mahlûkat ve mevcûdattan a’lâ olan Rabbin teâlâ O zâttır ki, cümle mahlûkatı yarattı ve âzâlannı müsâvî kıldı. O Rabbin teâlâ yarattığı mahlûkâtın cümlesinin cinsi ve nevini ve efradını, muayyen bir miktar üzerine tâyin etti. Kendilerine lâyık olacak ef’âle tevcih etti. Ve onlara maksatları-, na ulaştıracak yolları gösterdi. O Rabbin teâlâ taze otları toprağın altından yeryüzüne çıkardı."125 buyu­ ruyor. Hakk teâlâ hazretleri: “Hiç bir şey hariç değil, hepsi O’nu hamdıyla tesbîh eder. Fakat siz, onların teşbihini anlamazsı­ nız.”125 buyuruyor. Mühyiddİn-i Ârâbî hazretleri, mevcudatı Hakk’ı teşbih cihetinden dört kısma ayırmıştır: 1 - Cemâdât. ■ ' 2- Nebâtât. 3- Hayvânat. 4- insanlar. Bu dört kısım' içinde en ziyâde cemâdât Hakk’ı zik­ rediyor. Zira hiçbir şeye ihtiyaç ve arzuları yoktur. Ne­ bâtât ise neşv ü nemâya, ânâsır-ı erbaaya ihtiyacı ol­ duğundan, cemâdâta nisbetle daha az zikr ve tesbîh ediyorlar, Hayvânâtın ise yemek-içmek ve şâir ihtiyâ- 125. A’lâ Sûresi/1-4. 126. isrâ Sûresi / 44,